Verlyn Klinkenborg windt er geen doekjes om: schrijven moet bondig en helder. Elk woord moet het juiste woord zijn, op de juiste plek. De titel dekt precies de lading: het boek bevat een aaneenschakeling van korte zinnen over schrijven. Elke zin drukt een waarheid uit waar je niet omheen kan.
De schrijver brengt zijn leer ook in de praktijk. Hij zet geen theoretische lijnen uit, maar geeft al doende de richting aan. Als hij hierbij op zere tenen trapt, dan weet je dat dit precies zijn bedoeling is. Want schrijven is hard labeur. Flow bestaat niet, tenminste niet voor de schrijver. ‘Flow is something the reader experiences, not the writer.’
Schrijven is geen natuurlijke activiteit. Deze mythe is de bron van veel misverstanden en nog meer ontmoediging. Net omdat schrijven niet natuurlijk is, gaat het niet vanzelf. Voor wie het schrijven soms wat moeilijk afgaat, heeft Klinkenborg een bemoedigende boodschap: ‘Your labor isn’t a sign of defeat. It’s a sign of engagement.’
Ook inspiratie wordt overschat, aldus Klinkenborg. ‘Inspiration is what gets you to the keyboard. And that’s where it leaves you.’ Vanaf daar is het opnieuw hard labeur, jawel.
Klinkenborg heeft geen hoge pet op van planning and plotting, van het uitschrijven van structuren die je later invult. ‘Can you think all the good thoughts in advance?’ Dat is even slikken voor een schrijver zoals ikzelf, die sterk leunt op een outline. Maar wie wil groeien moet zich buiten zijn comfort zone wagen, zichzelf blootstellen aan ideeën die afwijken van de eigen waarheid. Laat de ene zin een opening creëren voor de volgende, en de volgende. Een aanpak die ook wel writing by the seat of the pants genoemd wordt, zowat hetzelfde als vliegen zonder radar. Misschien ligt de waarheid ergens in het midden? Het opent minstens de mogelijkheid om mijn eigen schrijven te verbeteren, door veel meer aandacht te besteden aan woorden en zinnen.
Voor wie de Engelse taal voldoende machtig is biedt dit boek een schier eindeloze voorraad wijsheden, elk verpakt in een korte, heldere zin.
Dit boek is er eentje om in stukjes tot zich te nemen. Per zin zelfs. En om toe te passen op je eigen schrijven.
Rob Geukens 